Haklarını Öğren
İşe iade
Tanım
İş güvencesi kapsamındaki işçinin, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli olmadığı iddiasıyla başvurduğu yoldur: fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren 1 ay içinde önce arabulucuya başvurulur (dava şartı); önel verilen fesihte de feshin işçiye bildirildiği günden (önel verilse bile) saymak güvenlidir. İş sözleşmesinin feshi sonucunu doğuracak bildirimler her hâlde yazılı yapılır (İşK m.109); yazılı bildirim yapılmadığı durumda başlangıç Dosya 022'de anlatılmıyor. Anlaşılamazsa son tutanaktan itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır. Feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir; işçi feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ederse bunu ispatlamakla yükümlüdür. Fesih geçersiz bulunursa kesinleşen kararın tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işe başlamak için işverene başvurulmalıdır; başvurulmazsa fesih geçerli sayılır. İşveren başvuru üzerine bir ay içinde işçiyi işe başlatmazsa en az 4, en çok 8 aylık ücret tutarında tazminat öder; kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklar ödenir. İşverenin de geçerli bir sebebe dayanarak fesih hakkı vardır. 1 aylık arabulucu başvuru süresi kaçırılırsa sonucu bu sitede anlatılmıyor.
4857 s. İşK m.18-21; İMK m.3
Örnek
Temsilî örnek
Otuz veya daha fazla işçi çalıştıran bir işyerinde, belirsiz süreli sözleşmeyle en az altı aydır çalışan bir işçiye sebep gösterilmeden fesih bildirilir. İşçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay içinde işe iade talebiyle arabulucuya başvurmak zorundadır. Anlaşılamazsa son tutanaktan itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır. Feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir; işçi feshin başka bir sebebe dayandığını ileri sürerse bunu kendisi ispatlar. Fesih geçersiz bulunursa işçi, kesinleşen kararın tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işe başlamak için işverene başvurmak zorundadır. Başvurmazsa işverenin yaptığı fesih geçerli bir fesih sayılır ve işveren yalnız geçerli feshin hukuki sonuçlarından sorumlu olur. İşveren başvuru üzerine bir ay içinde işçiyi işe başlatmazsa 4 ila 8 aylık ücret tutarında tazminat öder.
Sık karıştırılan
İş güvencesi: İş güvencesi, işyeri ve işçi şartlarına (30+ işçi, en az 6 ay kıdem, belirsiz süreli sözleşme) bağlı korumadır. İşe iade ise bu korumanın yoludur.
İhbar tazminatı: İhbar tazminatı, bildirim şartına uymayan tarafın bildirim süresi ücreti tutarında ödediği tazminattır. İşverenin bu ücreti peşin ödeyerek feshetmesi, işe iade hükümlerinin uygulanmasına engel olmaz.
Süreler
| Durum | Süre | Ne zaman başlar? | Dayanak |
|---|---|---|---|
| İşe iade için arabulucuya başvuru Dosya 022 | 1 ay | Fesih bildiriminin tebliği tarihi. İş sözleşmesinin feshi sonucunu doğuracak bildirimler her hâlde yazılı yapılır (İşK m.109); yazılı bildirim yapılmadığı durumda sürenin başlangıcı bu sayfada anlatılmıyor, feshin size bildirildiği günden (önel verilse bile) saymak güvenlidir. Arabulucuya başvurmadan açılan dava usulden reddedilir; doğrudan açılan davanın ret kararı kesinleşirse, kesinleşen ret kararının resen tebliğinden itibaren 2 hafta içinde arabulucuya başvurulabilir (kanundaki ek yol; hangi hâllerde işlediği bu sayfada ele alınmadı). Süre kısadır: 1 aylık süre kaçırılırsa işe iade yolu kapanabilir; ayrıntısı bu sayfada yok. Arabuluculuk bürosuna başvurudan son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez; bu durma kuralının İŞKUR başvuru süresine etkisi bu sayfada ele alınmadı. | İşK m.20/1; İMK m.3/2, m.3/17 |
| Kıdem, ihbar, yıllık izin ücreti gibi işçilik alacakları Dosya 022 | Arabulucuya başvuru dava şartıdır; zamanaşımı 5 yıl | Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti ile ücret alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır; bu süreler işe iadenin 1 ay ve 2 haftalık sürelerinden ayrıdır. Zamanaşımının başlangıç anı bu sayfada ele alınmadı; kıdem tazminatının şartları ayrı bir dosyada ele alınıyor. | İMK m.3/1; İşK m.32, Ek madde 3 |