Haklarını Öğren
Arabuluculuk anlaşma belgesi
Tanım
Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde düzenlenen belgedir; üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamaz (HUAK m.18/5). İcra edilebilirlik şerhi içeren anlaşma ilam niteliğinde belge sayılır; taraflar, avukatları ve arabulucunun birlikte imzaladığı anlaşma belgesi de şerh aranmaksızın ilam niteliğindedir (m.18/2, 18/4; kanunların şerhi zorunlu kıldığı hâller hariç). Yargıtay'ın bir kararına göre TBK m.420'deki ibra şartları (ör. 1 aylık bekleme) usulüne uygun arabuluculuk anlaşması için aranmaz; ancak belge de irade beyanlarının sağlıklı olması gibi geçerlilik şartlarına tabidir. Aynı kararda, usulüne uygun müzakere yürütülmeden düzenlenen ihtiyari arabuluculuk tutanağı o olayda geçerli arabuluculuk anlaşma belgesi sayılmadı. İmzadan önce içeriği dikkatle okumak önemlidir.
HUAK m.18/2, 18/4, 18/5; Yargıtay 9. HD 2024/10855 E., 2024/15300 K.
Örnek
Temsilî örnek
Bir işçi ile işveren arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varır ve anlaşma belgesi düzenlenir; işçi sonradan anlaşılan hususlarda dava açabilir mi? Kanuna göre üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamaz (HUAK m.18/5). Yargıtay'ın bir kararına göre TBK m.420'deki ibra şartları (ör. 1 aylık bekleme) usulüne uygun arabuluculuk anlaşması için aranmaz; ancak belge de irade beyanlarının sağlıklı olması gibi geçerlilik şartlarına tabidir. Aynı kararda, aynı gün istifa edildiği ileri sürülen olayda ortada uyuşmazlık bulunmadığı ve usulüne uygun müzakere yürütülmediği için ihtiyari arabuluculuk tutanağı geçerli anlaşma belgesi sayılmadı. Karar, belgenin TBK m.420 koşullarına veya ifaya ilişkin hükümlere göre değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. İmzadan önce içeriği dikkatle okumak önemlidir.
Sık karıştırılan
İş arabuluculuğu: İş arabuluculuğunda dava şartı, dava açmadan önce arabulucuya başvurulmasıdır (İMK m.3/1). Anlaşma belgesi ise arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılırsa düzenlenen belgedir.
İbraname: İbra, borcun ibra sözleşmesiyle tamamen veya kısmen ortadan kaldırılmasıdır (TBK m.132); işçi alacağında TBK m.420/2'deki şartlar aranır. Usulüne uygun arabuluculuk anlaşma belgesi ise ibradan ayrı bir konudur.
Süreler
| Durum | Süre | Ne zaman başlar? | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Usulüne uygun arabuluculuk anlaşma belgesi: TBK m.420 ibra şartlarının uygulanması (ibradan ayrı konu) Dosya 021 | TBK m.420'deki 1 aylık bekleme şartı aranmaz (Yargıtay'ın bir kararına göre) | Yalnız usulüne uygun yürütülmüş bir arabuluculuk faaliyeti sonunda düzenlenen anlaşma belgesi için; anlaşılan konularda taraflarca dava açılamaz (HUAK m.18/5), ancak belge de irade beyanlarının sağlıklı olması gibi geçerlilik şartlarına tabidir, yani geçersizlik nedenleri saklı kalır. Aynı kararda, uyuşmazlık ve usulüne uygun müzakere yokken düzenlenen ihtiyari arabuluculuk tutanağı o olayda geçerli arabuluculuk anlaşma belgesi sayılmadı; belgenin TBK m.420'deki koşullara veya ifaya ilişkin hükümlere göre değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. | HUAK m.18/5; 9. HD 2024/10855 E., 2024/15300 K., 27.11.2024 |
| Arabuluculukta varılan anlaşma belgesi Dosya 023 | Süre yok; anlaşılan konularda dava açılamaz, belge şerhle ya da birlikte imzayla ilam niteliği kazanır | İcra edilebilirlik şerhi verildiği ya da taraflar, avukatları ve arabulucu belgeyi birlikte imzaladığı andan itibaren belge ilam niteliğindedir (kanunların şerhi zorunlu kıldığı haller hariç); anlaşılan hususlar hakkında ayrıca dava açılamaz. İmzadan önce içeriği dikkatle okumak önemlidir. Birlikte imza yolunda tarafların avukatlarının da imzası aranır (m.18/4). | 6325 s. HUAK m.18/2, 18/4, 18/5 |